Próba tężyczkowa

Próba tężyczkowa to badanie elektrofizjologiczne służące do oceny nadmiernej pobudliwości nerwowo-mięśniowej. Wykorzystuje się ją pomocniczo w diagnostyce tężyczki.

Tężyczka to stan nadmiernej pobudliwości nerwowo-mięśniowej, który może objawiać się m.in. napadowymi skurczami mięśni, mrowieniem, drętwieniem oraz uczuciem napięcia mięśni. U części osób mogą występować również inne dolegliwości, np. kołatanie serca, niepokój czy zaburzenia snu.

Do możliwych objawów należą skurcze mięśni kończyn, drętwienie i mrowienie dłoni lub stóp, uczucie napięcia mięśniowego, kołatanie serca, bóle w klatce piersiowej, niepokój oraz okresowe pogorszenie samopoczucia. Objawy te nie są jednak charakterystyczne wyłącznie dla tężyczki.

Podczas badania cienką elektrodę igłową wprowadza się do mięśnia dłoni, najczęściej w okolicy pomiędzy pierwszym a drugim palcem. Następnie na ramię zakłada się mankiet ciśnieniomierza, którym czasowo ogranicza się przepływ krwi. Pod koniec tej części badania wykonywana jest hiperwentylacja.

Głębokie, szybkie oddychanie jest elementem prowokacji stosowanej w czasie badania. Ma ono zwiększyć możliwość ujawnienia charakterystycznych wyładowań świadczących o nadmiernej pobudliwości nerwowo-mięśniowej.

Samo badanie trwa zwykle około 15 minut. Po zakończeniu prowokacji przez kilka minut obserwuje się zapis aktywności mięśnia.

Badanie może powodować niewielki dyskomfort związany z wkłuciem elektrody igłowej oraz uciskiem mankietu na ramieniu. Odczucia są indywidualne.

Próba tężyczkowa wykorzystuje technikę elektromiograficzną i elektrodę igłową, ale jest ukierunkowana na ocenę nadmiernej pobudliwości nerwowo-mięśniowej. Klasyczne badanie EMG może mieć szersze zastosowanie w diagnostyce chorób nerwów i mięśni.

W dniu badania nie należy nakładać kremów, balsamów ani maści na okolice, które będą badane. Warto zdjąć biżuterię oraz założyć wygodne ubranie umożliwiające łatwy dostęp do ramienia i dłoni.

W opisanym przygotowaniu do badania nie ma konieczności pozostawania na czczo. Jeżeli placówka zaleci dodatkowe przygotowanie, należy postępować zgodnie z otrzymanymi instrukcjami.

Leków nie należy odstawiać samodzielnie. Przed badaniem należy poinformować osobę wykonującą próbę o przyjmowanych preparatach, szczególnie o lekach przeciwzakrzepowych.

Przed badaniem należy bezwzględnie poinformować personel o wszczepionym rozruszniku serca lub innym urządzeniu medycznym. Decyzja o wykonaniu badania i sposobie postępowania powinna zostać podjęta indywidualnie.

Wynik może być dostępny bezpośrednio po zakończeniu badania. W niektórych przypadkach jego opis może zostać wydany później, np. następnego dnia.

Dodatni wynik oznacza stwierdzenie w zapisie charakterystycznej nadpobudliwości nerwowo-mięśniowej. Wynik powinien być interpretowany przez lekarza razem z objawami pacjenta i pozostałymi badaniami.

Nie zawsze. Nadmierna pobudliwość nerwowo-mięśniowa może mieć różne przyczyny. W dalszej diagnostyce lekarz może uwzględnić m.in. gospodarkę wapniową i magnezową oraz inne możliwe zaburzenia metaboliczne.

W zależności od obrazu klinicznego lekarz może zalecić oznaczenie m.in. wapnia, magnezu i innych parametrów związanych z gospodarką elektrolitową. Zakres badań powinien być dobrany indywidualnie.

Próba tężyczkowa jest badaniem z zakresu diagnostyki neurofizjologicznej. W zależności od objawów pacjent może być diagnozowany m.in. przez neurologa, a w przypadku stwierdzenia zaburzeń metabolicznych również przez innych specjalistów.